Specjalista ds. dezynfekcji, dezynsekcji i deratyzacji

Wprowadzenie do DDD — dezynfekcja, dezynsekcja, deratyzacja

Czym jest DDD?

Skrót DDD oznacza trzy podstawowe zabiegi sanitarne mające na celu ochronę zdrowia publicznego:

• Dezynfekcja — niszczenie drobnoustrojów chorobotwórczych (bakterii, wirusów, grzybów) na powierzchniach, w powietrzu i wodzie
• Dezynsekcja — zwalczanie owadów i stawonogów szkodliwych dla zdrowia człowieka lub powodujących straty materialne
• Deratyzacja — zwalczanie gryzoni (szczurów, myszy), które przenoszą choroby i niszczą zapasy żywności

Zabiegi DDD stanowią fundament profilaktyki epidemiologicznej i są obowiązkowe w wielu obiektach: zakładach spożywczych, szpitalach, szkołach, hotelach, magazynach i budynkach mieszkalnych.

Znaczenie sanitarne

Brak skutecznych działań DDD prowadzi do poważnych konsekwencji zdrowotnych i ekonomicznych:

• Choroby zakaźne — gryzonie przenoszą leptospirozę, salmonellozę, hantawirusy; owady — boreliozę, malarię, dengę
• Zakażenia szpitalne — brak dezynfekcji powierzchni i narzędzi medycznych prowadzi do rozprzestrzeniania MRSA, C. difficile, VRE
• Straty materialne — gryzonie uszkadzają instalacje elektryczne (ryzyko pożaru), niszczą zapasy żywności, drewno, izolacje
• Kontaminacja żywności — obecność owadów i gryzoni w zakładach gastronomicznych stanowi bezpośrednie zagrożenie dla konsumentów

Według WHO, choroby przenoszone przez wektory (owady, gryzonie) odpowiadają za ponad 17% wszystkich chorób zakaźnych na świecie i powodują rocznie ponad 700 000 zgonów.

Podstawy prawne w Polsce

Działalność DDD w Polsce regulują następujące akty prawne:

• Ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. 2008 nr 234 poz. 1570) — nakłada obowiązek przeprowadzania dezynfekcji, dezynsekcji i deratyzacji na właścicieli i zarządców nieruchomości
• Ustawa z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach — reguluje obrót środkami biobójczymi
• Ustawa z dnia 9 października 2015 r. o produktach biobójczych — wdrożenie Rozporządzenia UE nr 528/2012 (BPR)
• Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 17 lutego 2004 r. w sprawie szczegółowych wymagań sanitarnych
• Kodeks pracy (art. 207, 227) — obowiązek pracodawcy w zakresie ochrony zdrowia pracowników

Przepisy w Niemczech

W Niemczech zabiegi DDD podlegają m.in.:

• Infektionsschutzgesetz (IfSG) — ustawa o ochronie przed zakażeniami, nakłada obowiązki dezynfekcji na podmioty prowadzące placówki medyczne, opiekuńcze i wspólnotowe
• Biozidverordnung (EU) Nr. 528/2012 — rozporządzenie UE o produktach biobójczych, bezpośrednio stosowane w Niemczech
• Gefahrstoffverordnung (GefStoffV) — rozporządzenie o substancjach niebezpiecznych, reguluje postępowanie z preparatami DDD
• Tierschutzgesetz — ustawa o ochronie zwierząt, ogranicza stosowanie niektórych metod deratyzacji

Kim jest specjalista DDD?

Specjalista ds. DDD to wykwalifikowany pracownik, który:

• Identyfikuje zagrożenia biologiczne (drobnoustroje, owady, gryzonie)
• Dobiera odpowiednie metody i preparaty do zwalczania szkodników
• Przeprowadza zabiegi z zachowaniem zasad BHP i ochrony środowiska
• Dokumentuje wykonane prace i prowadzi monitoring efektywności
• Doradza klientom w zakresie profilaktyki i zabezpieczeń budynków

Zawód wymaga wiedzy z zakresu biologii, chemii, toksykologii oraz znajomości przepisów prawa. W Polsce działalność DDD jest regulowana — firmy muszą posiadać odpowiednie zezwolenia i zatrudniać przeszkolony personel.