Prace gorące (Hot Work)

Czym są prace gorące?

Prace gorące (niem. Feuerarbeiten, ang. Hot Work) to wszelkie prace, podczas których używa się otwartego ognia, łuku elektrycznego lub innych źródeł ciepła mogących spowodować zapalenie materiałów palnych. Stanowią one jedną z najczęstszych przyczyn pożarów w zakładach przemysłowych — według statystyk NFPA (National Fire Protection Association) prace gorące odpowiadają za ok. 30% pożarów przemysłowych w krajach rozwiniętych.

Rodzaje prac gorących

Do prac gorących zalicza się w szczególności:

Spawanie

• Spawanie łukowe (MMA, MIG/MAG, TIG) — temperatura łuku: 3000–6000°C
• Spawanie gazowe (acetylenowo-tlenowe) — temperatura płomienia: 3100°C
• Spawanie laserowe, spawanie plazmowe

Cięcie termiczne

• Cięcie tlenowe (palnikiem acetylenowo-tlenowym)
• Cięcie plazmowe
• Cięcie laserowe

Lutowanie

• Lutowanie miękkie (temperatura <450°C)
• Lutowanie twarde (temperatura >450°C)
• Lutowanie płomieniowe i indukcyjne

Szlifowanie i obróbka mechaniczna

• Szlifowanie kątowe — iskry o temperaturze do 1500°C, zasięg rozrzutu do 10 m
• Przecinanie tarczą ścierną
• Wiercenie z wytwarzaniem gorących wiórów

Inne źródła zapłonu

• Podgrzewanie bitumiczne (prace dekarskie z użyciem palnika)
• Zgrzewanie rur i folii
• Odmrażanie rur otwartym ogniem
• Prace z narzędziami pirotechnicznymi (bolce wstrzeliwane)

Regulacje prawne — Polska

W Polsce prace gorące regulują:

• Rozporządzenie MSWiA z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony ppoz budynków (§36) — wymóg pisemnego zezwolenia na prace niebezpieczne pożarowo
• Rozporządzenie MPiPS z 26 września 1997 r. w sprawie BHP — wymagania dotyczące spawania (Dział IV, Rozdział 5)
• PN-EN ISO 3834 — wymagania jakości w spawalnictwie
• Kodeks pracy art. 2373 — obowiązek szkoleń BHP, w tym dla spawaczy

Regulacje prawne — Niemcy

W Niemczech kluczowe przepisy to:

• DGUV Regel 100-500 (dawniej BGR 500), Kapitel 2.26 — Schweißen, Schneiden und verwandte Verfahren
• TRGS 528 — Schweißtechnische Arbeiten (przepisy dot. substancji niebezpiecznych przy spawaniu)
• BetrSichV (Betriebssicherheitsverordnung) — rozporządzenie o bezpieczeństwie eksploatacji
• DIN 14095 — Feuerwehrpläne (plany pożarowe uwzględniające prace gorące)

Kto może wykonywać prace gorące?

Prace gorące mogą wykonywać wyłącznie osoby posiadające:

• Odpowiednie uprawnienia spawalnicze (np. certyfikat IS/IE wg PN-EN ISO 9606-1)
• Aktualne szkolenie BHP obejmujące prace gorące
• Badania lekarskie potwierdzające zdolność do pracy w warunkach narażenia na promieniowanie, dymy i wysoką temperaturę