Pierwsza pomoc

Podstawy pierwszej pomocy

Obowiązek prawny udzielenia pomocy

Udzielenie pierwszej pomocy osobie znajdującej się w stanie zagrożenia życia lub zdrowia jest obowiązkiem prawnym każdego obywatela. W Polsce reguluje to art. 162 Kodeksu Karnego — kto nie udziela pomocy osobie znajdującej się w położeniu grożącym bezpośrednim niebezpieczeństwem utraty życia, ciężkiego uszczerbku na zdrowiu lub ciężkiego rozstroju zdrowia, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. Analogiczny przepis w prawie niemieckim zawiera § 323c StGB (unterlassene Hilfeleistung), który przewiduje karę grzywny lub pozbawienia wolności do roku.

Warto podkreślić, że obowiązek ten nie wymaga narażania własnego życia lub zdrowia. Jeśli sytuacja jest zbyt niebezpieczna, wystarczy wezwać służby ratunkowe.

Łańcuch ratunkowy

Łańcuch ratunkowy (Rettungskette) to sekwencja działań zapewniających skuteczną pomoc poszkodowanemu:

1. Zabezpieczenie miejsca zdarzenia — ocena zagrożeń, ochrona siebie i poszkodowanego
2. Wezwanie pomocy — zadzwonienie pod numer alarmowy
3. Pierwsza pomoc — działania ratunkowe do przyjazdu służb
4. Kwalifikowana pierwsza pomoc — działania ratowników medycznych
5. Leczenie szpitalne — opieka specjalistyczna

Każde ogniwo łańcucha jest równie ważne. Przerwanie na dowolnym etapie drastycznie zmniejsza szanse przeżycia poszkodowanego.

Numery alarmowe

Numer	Służba	Zasięg
112	Numer alarmowy	Cała Europa (UE)
999	Pogotowie ratunkowe	Polska
998	Straż pożarna	Polska
997	Policja	Polska
110	Policja	Niemcy
112	Feuerwehr / Rettungsdienst	Niemcy

Podczas rozmowy z dyspozytorem podaj: co się stało, gdzie, ile osób poszkodowanych, jaki jest ich stan, kto dzwoni. Nie odkładaj słuchawki jako pierwszy — dyspozytor może przekazać instrukcje.

Bezpieczeństwo ratownika

Zasada numer jeden pierwszej pomocy: nie twórz kolejnej ofiary. Przed przystąpieniem do działań:

• Oceń zagrożenia — ruch drogowy, ogień, substancje chemiczne, prąd elektryczny
• Zabezpiecz miejsce — trójkąt ostrzegawczy (min. 100 m na autostradzie), kamizelka odblaskowa
• Załóż rękawiczki — ochrona przed krwią i płynami ustrojowymi (ryzyko infekcji)
• Nie przenoś poszkodowanego bez wyraźnej potrzeby (zagrożenie pożarem, zawaleniem)

Pamiętaj: nawet samo wezwanie pomocy i pozostanie z poszkodowanym do przyjazdu karetki to cenna pomoc. Nie musisz być profesjonalistą — wystarczy działać spokojnie i racjonalnie.